Lb 35,19-34 · interlinia LXX
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G6131
ἀγχιστεύων
anchisteuōn
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G3778
οὗτος
houtos
ten
zaim. wsk. bezok.
G615
ἀποκτενεῖ
apoktenei
zabijać
V.FAI3S
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντα
phoneusanta
mordować
akt.
G3752
ὅταν
hotan
kiedy
D
G4876
συναντήσῃ
synantēsēi
spotkać
akt.
G846
αὐτῷ
autōi
on
zaim. wsk. imp.
G3778
οὗτος
houtos
ten
zaim. wsk. bezok.
G615
ἀποκτενεῖ
apoktenei
zabijać
V.FAI3S
G846
αὐτόν
auton
on
zaim. wsk.
Powinowaty zabitego zabije tego mężobójcę; gdziekolwiek się z nim spotka, on zabije go.
G1437
ἐὰν
ean
jeśli
C
G1161
δὲ
de
zaś
X
G1223
δι᾿
di
przez
P
G2189
ἔχθραν
echthran
wrogość
akt. koni.
G9809
ὤσῃ
ōsēi
pchać
akt.
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G2532
καὶ
kai
i
C
G1977
ἐπιρρίψῃ
epirripsēi
rzucać na
akt.
G1909
ἐπ᾿
ep
na
P
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3956
πᾶν
pan
wszyscy
akt. koni. M.
G4632
σκεῦος
skeuos
naczynie
akt. koni. M.
G1537
ἐξ
ex
z
P
G1749
ἐνέδρου
enedrou
zasadzka
koni. M.
G2532
καὶ
kai
i
C
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
A jeźliby kogo z nienawiści popchnął, albo nań czem cisnął z zasadzki, a umarłby;
G2228
ἢ
ē
lub
C
G1223
διὰ
dia
przez
P
G8318
μῆνιν
mēnin
gniew
akt. koni.
G3960
ἐπάταξεν
epataxen
uderzyć
akt.
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3588
τῇ
tēi
ten
rodz. aor. imp.
G5495
χειρί
cheiri
ręka
koni.
G2532
καὶ
kai
i
C
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
G2288
θανάτῳ
thanatōi
śmierć
koni.
G2289
θανατούσθω
thanatousthō
zabijać
pass. C.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G3960
πατάξας
pataxas
uderzyć
akt.
G9655
φονευτής
phoneutēs
zabójca
koni.
G1510
ἐστιν
estin
być
pass.
G2288
θανάτῳ
thanatōi
śmierć
koni.
G2289
θανατούσθω
thanatousthō
zabijać
pass. C.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G5407
φονεύων
phoneuōn
mordować
pass.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G6131
ἀγχιστεύων
anchisteuōn
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G615
ἀποκτενεῖ
apoktenei
zabijać
V.FAI3S
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντα
phoneusanta
mordować
akt.
G1722
ἐν
en
w
P
G3588
τῷ
tōi
ten
rodz. aor. imp.
G4876
συναντῆσαι
synantēsai
spotkać
akt. M.
G846
αὐτῷ
autōi
on
zaim. wsk. imp.
Albo jeźliby go z waśni uderzył ręką swoją, a umarłby, śmiercią umrze ten, który uderzył, mężobójcą jest; powinny zabitego zabije mężobójcę, gdziekolwiek go trafi.
G1437
ἐὰν
ean
jeśli
C
G1161
δὲ
de
zaś
X
G1819
ἐξάπινα
exapina
nagle
D
G3756
οὐ
ou
nie
D
G1223
δι᾿
di
przez
P
G2189
ἔχθραν
echthran
wrogość
akt. koni.
G9809
ὤσῃ
ōsēi
pchać
akt.
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G2228
ἢ
ē
lub
C
G1977
ἐπιρρίψῃ
epirripsēi
rzucać na
akt.
G1909
ἐπ᾿
ep
na
P
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3956
πᾶν
pan
wszyscy
akt. koni. M.
G4632
σκεῦος
skeuos
naczynie
akt. koni. M.
G3756
οὐκ
ouk
nie
D
G1537
ἐξ
ex
z
P
G1749
ἐνέδρου
enedrou
zasadzka
koni. M.
Ale jeźliby z przygody bez waśni kogo popchnął, alboby nań cisnął czemkolwiek nie umyślnie;
G2228
ἢ
ē
lub
C
G3956
παντὶ
panti
wszyscy
koni.
G3037
λίθῳ
lithōi
kamień
koni.
G1722
ἐν
en
w
P
G3739
ᾧ
hōi
który
zaim. wzgl. imp.
G599
ἀποθανεῖται
apothaneitai
umrzeć
V.FMI3S
G1722
ἐν
en
w
P
G846
αὐτῷ
autōi
on
zaim. wsk. imp.
G3756
οὐκ
ouk
nie
D
G6063
εἰδώς
eidōs
wiedzieć
V.XAPNSM
G2532
καὶ
kai
i
C
G1968
ἐπιπέσῃ
epipesēi
padać na
akt.
G1909
ἐπ᾿
ep
na
P
G846
αὐτόν
auton
on
zaim. wsk.
G2532
καὶ
kai
i
C
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
G846
αὐτὸς
autos
on
zaim. wsk. bezok.
G1161
δὲ
de
zaś
X
G3756
οὐκ
ouk
nie
D
G2190
ἐχθρὸς
echthros
wróg
koni.
G846
αὐτοῦ
autou
on
zaim. wsk.
G1510
ἦν
ēn
być
V.IAI3S
G3761
οὐδὲ
oude
ani
C
G2212
ζητῶν
zētōn
szukać
pass.
G2554
κακοποιῆσαι
kakopoiēsai
czynić zło
akt. M.
G846
αὐτόν
auton
on
zaim. wsk.
Albo jeźliby jakim kamieniem, od którego by mógł umrzeć, rzucił nań z nieobaczenia, a umarłby, nie będąc mu nieprzyjacielem, ani szukając jego złego:
G2532
καὶ
kai
i
C
G2919
κρινεῖ
krinei
sądzić
V.FAI3S
G3588
ἡ
hē
ten
rodz. aor. bezok.
G4864
συναγωγὴ
synagōgē
synagoga
koni.
G303
ἀνὰ
ana
każdy
P
G3319
μέσον
meson
środek
akt. koni.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G3960
πατάξαντος
pataxantos
uderzyć
akt.
G2532
καὶ
kai
i
C
G303
ἀνὰ
ana
każdy
P
G3319
μέσον
meson
środek
akt. koni.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G6131
ἀγχιστεύοντος
anchisteuontos
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G2596
κατὰ
kata
według
P
G3588
τὰ
ta
ten
rodz. aor.
G2917
κρίματα
krimata
wyrok
akt. imiesł. M.
G3778
ταῦτα
tauta
ten
zaim. wsk.
Tedy rozsądek uczyni zgromadzenie między tym, który zabił, a między powinnym zabitego według tego prawa.
G2532
καὶ
kai
i
C
G1807
ἐξελεῖται
exeleitai
wyjąć
V.FMI3S
G3588
ἡ
hē
ten
rodz. aor. bezok.
G4864
συναγωγὴ
synagōgē
synagoga
koni.
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντα
phoneusanta
mordować
akt.
G575
ἀπὸ
apo
od
P
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G6131
ἀγχιστεύοντος
anchisteuontos
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G2532
καὶ
kai
i
C
G600
ἀποκαταστήσουσιν
apokatastēsousin
przywrócić
V.FAI3P
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3588
ἡ
hē
ten
rodz. aor. bezok.
G4864
συναγωγὴ
synagōgē
synagoga
koni.
G1519
εἰς
eis
do
P
G3588
τὴν
tēn
ten
rodz. aor.
G4172
πόλιν
polin
miasto
akt. koni.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G9673
φυγαδευτηρίου
phygadeutēriou
miejsce schronienia
koni. M.
G846
αὐτοῦ
autou
on
zaim. wsk.
G3757
οὗ
hou
gdzie
D
G2703
κατέφυγεν
katephygen
uciekać się
akt.
G2532
καὶ
kai
i
C
G2730
κατοικήσει
katoikēsei
mieszkać
V.FAI3S
G1563
ἐκεῖ
ekei
tam
D
G2193
ἕως
heōs
aż
C
G302
ἂν
an
jeśliby
X
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G2409
ἱερεὺς
hiereus
kapłan
koni.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G3173
μέγας
megas
wielki
koni.
G3739
ὃν
hon
który
zaim. wzgl.
G5548
ἔχρισαν
echrisan
namaszczać
akt.
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3588
τῷ
tōi
ten
rodz. aor. imp.
G1637
ἐλαίῳ
elaiōi
oliwa
koni. M.
G3588
τῷ
tōi
ten
rodz. aor. imp.
G40
ἁγίῳ
hagiōi
święty
koni. M.
I wybawi zgromadzenie mężobójcę tego z rąk powinnego onego zabitego, i każe mu się wrócić zgromadzenie do miasta ucieczki jego, gdzie był uciekł; i tamże będzie mieszkał aż do śmierci kapłana najwyższego, który jest pomazany olejkiem świętym.
G1437
ἐὰν
ean
jeśli
C
G1161
δὲ
de
zaś
X
G1841
ἐξόδῳ
exodōi
wyjście
koni.
G1831
ἐξέλθῃ
exelthēi
wyjść
akt.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G5407
φονεύσας
phoneusas
mordować
akt.
G3588
τὰ
ta
ten
rodz. aor.
G3725
ὅρια
horia
granica
akt. imiesł. M.
G3588
τῆς
tēs
ten
rodz. aor.
G4172
πόλεως
poleōs
miasto
koni.
G1519
εἰς
eis
do
P
G3739
ἣν
hēn
który
zaim. wzgl.
G2703
κατέφυγεν
katephygen
uciekać się
akt.
G1563
ἐκεῖ
ekei
tam
D
A jeźliby wyszedł mężobójca za granice miasta ucieczki swojej, do którego uciekł;
G2532
καὶ
kai
i
C
G2147
εὕρῃ
heurēi
znajdować
akt.
G846
αὐτὸν
auton
on
zaim. wsk.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G6131
ἀγχιστεύων
anchisteuōn
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G1854
ἔξω
exō
na zewnątrz
P
G3588
τῶν
tōn
ten
rodz. aor.
G3725
ὁρίων
horiōn
granica
imiesł. M.
G3588
τῆς
tēs
ten
rodz. aor.
G4172
πόλεως
poleōs
miasto
koni.
G7950
καταφυγῆς
kataphygēs
schronienie
koni.
G846
αὐτοῦ
autou
on
zaim. wsk.
G2532
καὶ
kai
i
C
G5407
φονεύσῃ
phoneusēi
mordować
akt.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G6131
ἀγχιστεύων
anchisteuōn
być krewnym
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G129
αἷμα
haima
krew
akt. koni. M.
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντα
phoneusanta
mordować
akt.
G3756
οὐκ
ouk
nie
D
G1777
ἔνοχός
enochos
winny
koni.
G1510
ἐστιν
estin
być
pass.
I trafiłby go powinny zabitego za granicą miasta ucieczki jego, chociażby zabił powinny zabitego mężobójcę onego, nie będzie winien krwi.
G1722
ἐν
en
w
P
G1063
γὰρ
gar
bowiem
X
G3588
τῇ
tēi
ten
rodz. aor. imp.
G4172
πόλει
polei
miasto
koni.
G3588
τῆς
tēs
ten
rodz. aor.
G7950
καταφυγῆς
kataphygēs
schronienie
koni.
G2730
κατοικείτω
katoikeitō
mieszkać
pass. C.
G2193
ἕως
heōs
aż
C
G302
ἂν
an
jeśliby
X
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G2409
ἱερεὺς
hiereus
kapłan
koni.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G3173
μέγας
megas
wielki
koni.
G2532
καὶ
kai
i
C
G3326
μετὰ
meta
z
P
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor.
G599
ἀποθανεῖν
apothanein
umrzeć
akt. M.
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G2409
ἱερέα
hierea
kapłan
akt. koni.
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G3173
μέγαν
megan
wielki
akt. koni.
G7362
ἐπαναστραφήσεται
epanastraphēsetai
zawracać
imiesł.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G5407
φονεύσας
phoneusas
mordować
akt.
G1519
εἰς
eis
do
P
G3588
τὴν
tēn
ten
rodz. aor.
G1093
γῆν
gēn
ziemia
akt. koni.
G3588
τῆς
tēs
ten
rodz. aor.
G2697
κατασχέσεως
katascheseōs
posiadanie
koni.
G846
αὐτοῦ
autou
on
zaim. wsk.
Albowiem w mieście ucieczki swojej mieszkać ma aż do śmierci kapłana najwyższego, a po śmierci kapłana najwyższego wróci się on mężobójca do ziemi osiadłości swojej.
G2532
καὶ
kai
i
C
G1510
ἔσται
estai
być
V.FMI3S
G3778
ταῦτα
tauta
ten
zaim. wsk. bezok.
G5213
ὑμῖν
hymin
wam
zaim. praes. imp.
G1519
εἰς
eis
do
P
G1345
δικαίωμα
dikaiōma
przepis
akt. koni. M.
G2917
κρίματος
krimatos
wyrok
koni. M.
G1519
εἰς
eis
do
P
G3588
τὰς
tas
ten
rodz. aor.
G1074
γενεὰς
geneas
ród
akt. imiesł.
G5216
ὑμῶν
hymōn
wasz
zaim. praes.
G1722
ἐν
en
w
P
G3956
πάσαις
pasais
wszyscy
imiesł.
G3588
ταῖς
tais
ten
rodz. aor. imp.
G2733
κατοικίαις
katoikiais
mieszkanie
imiesł.
G5216
ὑμῶν
hymōn
wasz
zaim. praes.
A będziecie to mieli za ustawę prawną w narodziech waszych, we wszystkich mieszkaniach waszych.
G3956
πᾶς
pas
wszyscy
koni.
G3960
πατάξας
pataxas
uderzyć
akt.
G5590
ψυχήν
psychēn
dusza
akt. koni.
G1223
διὰ
dia
przez
P
G3144
μαρτύρων
martyrōn
świadek
imiesł.
G5407
φονεύσεις
phoneuseis
mordować
V.FAI2S
G3588
τὸν
ton
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντα
phoneusanta
mordować
akt.
G2532
καὶ
kai
i
C
G3144
μάρτυς
martys
świadek
koni.
G1520
εἷς
heis
jeden
koni.
G3756
οὐ
ou
nie
D
G3140
μαρτυρήσει
martyrēsei
świadczyć
V.FAI3S
G1909
ἐπὶ
epi
na
P
G5590
ψυχὴν
psychēn
dusza
akt. koni.
G599
ἀποθανεῖν
apothanein
umrzeć
akt. M.
Ktobykolwiek chciał zabić człowieka, za świadectwem świadków zabije mężobójcę; ale świadek jeden nie będzie mógł świadczyć na skazanie kogo na śmierć.
G2532
καὶ
kai
i
C
G3756
οὐ
ou
nie
D
G2983
λήμψεσθε
lēmpsesthe
brać
V.FMI2P
G3083
λύτρα
lytra
okup
akt. imiesł. M.
G4012
περὶ
peri
około
P
G5590
ψυχῆς
psychēs
dusza
koni.
G3844
παρὰ
para
od
P
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G5407
φονεύσαντος
phoneusantos
mordować
akt.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G1777
ἐνόχου
enochou
winny
koni.
G1510
ὄντος
ontos
być
pass.
G337
ἀναιρεθῆναι
anairethēnai
zabijać
akt. imiesł. M.
G2288
θανάτῳ
thanatōi
śmierć
koni.
G1063
γὰρ
gar
bowiem
X
G2289
θανατωθήσεται
thanatōthēsetai
zabijać
imiesł.
Nie weźmiecie też okupu za żywot mężobójcy, który zasłużył śmierć; niech śmiercią umrze.
G3756
οὐ
ou
nie
D
G2983
λήμψεσθε
lēmpsesthe
brać
V.FMI2P
G3083
λύτρα
lytra
okup
akt. imiesł. M.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G5343
φυγεῖν
phygein
uciekać
akt. M.
G1519
εἰς
eis
do
P
G4172
πόλιν
polin
miasto
akt. koni.
G3588
τῶν
tōn
ten
rodz. aor.
G9673
φυγαδευτηρίων
phygadeutēriōn
miejsce schronienia
imiesł. M.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G3825
πάλιν
palin
znowu
D
G2730
κατοικεῖν
katoikein
mieszkać
pass. M.
G1909
ἐπὶ
epi
na
P
G3588
τῆς
tēs
ten
rodz. aor.
G1093
γῆς
gēs
ziemia
koni.
G2193
ἕως
heōs
aż
C
G302
ἂν
an
jeśliby
X
G599
ἀποθάνῃ
apothanēi
umrzeć
akt.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G2409
ἱερεὺς
hiereus
kapłan
koni.
G3588
ὁ
ho
ten
rodz. aor. bezok.
G3173
μέγας
megas
wielki
koni.
Nie weźmiecie też zapłaty od onego, który uciekł do miasta ucieczki swojej, aby się nawrócił na mieszkanie do ziemi swojej, pierwej niżby kapłan umarł:
G2532
καὶ
kai
i
C
G3756
οὐ
ou
nie
D
G3361
μὴ
mē
nie
D
G9656
φονοκτονήσητε
phonoktonēsēte
kalać morderstwem
akt.
G3588
τὴν
tēn
ten
rodz. aor.
G1093
γῆν
gēn
ziemia
akt. koni.
G1519
εἰς
eis
do
P
G3739
ἣν
hēn
który
zaim. wzgl.
G5210
ὑμεῖς
hymeis
wy
zaim. praes. bezok.
G2730
κατοικεῖτε
katoikeite
mieszkać
pass.
G3588
τὸ
to
ten
rodz. aor. bezok.
G1063
γὰρ
gar
bowiem
X
G129
αἷμα
haima
krew
koni. M.
G3778
τοῦτο
touto
ten
zaim. wsk. bezok.
G9656
φονοκτονεῖ
phonoktonei
kalać morderstwem
pass.
G3588
τὴν
tēn
ten
rodz. aor.
G1093
γῆν
gēn
ziemia
akt. koni.
G2532
καὶ
kai
i
C
G3756
οὐκ
ouk
nie
D
G7331
ἐξιλασθήσεται
exilasthēsetai
przebłagać
imiesł.
G3588
ἡ
hē
ten
rodz. aor. bezok.
G1093
γῆ
gē
ziemia
koni.
G575
ἀπὸ
apo
od
P
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G129
αἵματος
haimatos
krew
koni. M.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G1632
ἐκχυθέντος
ekchythentos
wylewać
akt. imiesł.
G1909
ἐπ᾿
ep
na
P
G846
αὐτῆς
autēs
on
zaim. wsk.
G235
ἀλλ᾿
all
ale
C
G1909
ἐπὶ
epi
na
P
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G129
αἵματος
haimatos
krew
koni. M.
G3588
τοῦ
tou
ten
rodz. aor.
G1632
ἐκχέοντος
ekcheontos
wylewać
pass.
Byście nie splugawili ziemię, w której będziecie; bo krew takowa splugawiłaby ziemię; a ziemia nie może być oczyszczona od krwi, która jest wylana na niej, jedno krwią tego, który ją przelał.
G2532
καὶ
kai
i
C
G3756
οὐ
ou
nie
D
G3392
μιανεῖτε
mianeite
plamić
V.FAI2P
G3588
τὴν
tēn
ten
rodz. aor.
G1093
γῆν
gēn
ziemia
akt. koni.
G1909
ἐφ᾿
eph
na
P
G3739
ἧς
hēs
który
zaim. wzgl.
G2730
κατοικεῖτε
katoikeite
mieszkać
pass.
G1909
ἐπ᾿
ep
na
P
G846
αὐτῆς
autēs
on
zaim. wsk.
G1909
ἐφ᾿
eph
na
P
G3739
ἧς
hēs
który
zaim. wzgl.
G1473
ἐγὼ
egō
ja
zaim. praes. bezok.
G2681
κατασκηνώσω
kataskēnōsō
mieszkać
akt.
G1722
ἐν
en
w
P
G5213
ὑμῖν
hymin
wam
zaim. praes. imp.
G1473
ἐγὼ
egō
ja
zaim. praes. bezok.
G1063
γάρ
gar
bowiem
X
G1510
εἰμι
eimi
być
pass.
G2962
κύριος
kyrios
pan
koni.
G2681
κατασκηνῶν
kataskēnōn
mieszkać
pass.
G1722
ἐν
en
w
P
G3319
μέσῳ
mesōi
środek
koni.
G3588
τῶν
tōn
ten
rodz. aor.
G5207
υἱῶν
huiōn
syn
imiesł.
G2474
Ισραηλ
Israēl
Izrael
koni.
Przetoż nie plugawcie ziemi, w której mieszkacie, w której Ja też mieszkam; bom Ja Pan, który mieszkam między synami Izraelskimi.
Polskie glosy to przekład roboczy Scriptury (model deepseek-v4.1-flash): odpowiednik słowa w tym wersecie, w formie wynikającej z kontekstu; szare — odpowiednik słownikowy (słowo jeszcze bez glosy kontekstowej). Numery Stronga i hasła: STEPBible (Tyndale House, CC BY 4.0). Kliknięcie słowa otwiera hasło słownika.
Teksty: LXX — Septuaginta, wyd. A. Rahlfs (1935); opracowanie cyfrowe i lematy: E. Wong, OSSP (CC BY-NC-SA 4.0) · BG1632 — Biblia Gdańska (1632) — domena publiczna; plik cyfrowy: bible-api-io (MIT-0)