2 Sm 1,2-16 · interlinia WLC
H1961
וַיְהִ֣י
i stało się
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H3117
בַּיּ֣וֹם
w dniu
przyim. + rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H7992
הַשְּׁלִישִׁ֗י
trzecim
rodz. + licz. porz. m. l.poj. abs.
H2009
וְהִנֵּה֩
oto
spój. + part. wsk.
H376
אִ֨ישׁ
mąż
rz. m. l.poj. abs.
H935
בָּ֤א
przyszedł
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
H4480a
מִן
z
przyim.
H4264
הַֽמַּחֲנֶה֙
obozu
rodz. + rz. m./ż. l.poj. abs.
H5973b
מֵעִ֣ם
od
przyim. + przyim.
H7586
שָׁא֔וּל
Saula
im. wł.
H899b
וּבְגָדָ֣יו
a szaty jego
spój. + rz. m. l.mn. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H7167
קְרֻעִ֔ים
rozdarte
cz. Qal imiesł. bier. m. l.mn. abs.
H127
וַאֲדָמָ֖ה
a ziemia
spój. + rz. ż. l.poj. abs.
H5921a
עַל
na
przyim.
H7218a
רֹאשׁ֑וֹ
głowie jego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H1961
וַיְהִי֙
i stało się
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H935
בְּבֹא֣וֹ
gdy przyszedł
przyim. + cz. Qal bezok. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H413
אֶל
do
przyim.
H1732
דָּוִ֔ד
Dawida
im. wł.
H5307
וַיִּפֹּ֥ל
i upadł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H776
אַ֖רְצָה
na ziemię
rz. m./ż. l.poj. abs. + he kier.
H7812
וַיִּשְׁתָּֽחוּ
i pokłonił się
spój. + cz. Hitpael wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
Tedy dnia trzeciego przybieżał mąż z obozu Saulowego, a szaty jego rozdarte były, i proch na głowie jego; który przyszedłszy do Dawida, upadł na ziemię, i pokłonił się.
H559
וַיֹּ֤אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
·
לוֹ֙
mu
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֔ד
Dawid
im. wł.
H335
אֵ֥י
skąd
part. pyt.
H2088
מִזֶּ֖ה
stąd
przyim. + zaim. wsk.
H935
תָּב֑וֹא
przychodzisz
cz. Qal impf. 2 os. m. l.poj.
H559
וַיֹּ֣אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָ֔יו
do niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H4264
מִמַּחֲנֵ֥ה
z obozu
przyim. + rz. m./ż. l.poj. konstr.
H3478
יִשְׂרָאֵ֖ל
Izraela
im. wł.
H4422
נִמְלָֽטְתִּי
uszedłem
cz. Nifal perf. 1 os. wsp. l.poj.
I rzekł do niego Dawid: Skąd idziesz? I odpowiedział mu: Z obozum Izraelskiego uszedł.
H559
וַיֹּ֨אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָ֥יו
do niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֛ד
Dawid
im. wł.
H4100
מֶה
co
part. pyt.
H1961
הָיָ֥ה
się stało
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
H1697
הַדָּבָ֖ר
słowo
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H5046
הַגֶּד
opowiedz
cz. Hifil rozk. 2 os. m. l.poj.
H4994
נָ֣א
proszę
part. zach.
·
לִ֑י
mi
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H559
וַ֠יֹּאמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H834a
אֲשֶׁר
że
part. wzgl.
H5127
נָ֨ס
uciekł
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
H5971a
הָעָ֜ם
lud
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H4480a
מִן
z
przyim.
H4421
הַמִּלְחָמָ֗ה
bitwy
rodz. + rz. ż. l.poj. abs.
H1571
וְגַם
i także
spój. + part. potw.
H7235a
הַרְבֵּ֞ה
wielu
cz. Hifil bezok. abs.
H5307
נָפַ֤ל
upadło
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
H4480a
מִן
z
przyim.
H5971a
הָעָם֙
ludu
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H4191
וַיָּמֻ֔תוּ
i pomarli
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.mn.
H1571
וְגַ֗ם
i także
spój. + part. potw.
H7586
שָׁא֛וּל
Saul
im. wł.
H3083
וִיהוֹנָתָ֥ן
i Jonatan
spój. + im. wł.
H1121a
בְּנ֖וֹ
syn jego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H4191
מֵֽתוּ
pomarli
cz. Qal perf. 3 os. wsp. l.mn.
Rzekł mu znowu Dawid: Cóż się stało? proszę powiedz mi. I odpowiedział: To, że uciekł lud z bitwy, a do tego wiele poległo z ludu i pomarło, także i Saul, i Jonatan, syn jego, polegli.
H559
וַיֹּ֣אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֔ד
Dawid
im. wł.
H413
אֶל
do
przyim.
H5288
הַנַּ֖עַר
młodzieńca
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H5046
הַמַּגִּ֣יד
który opowiedział
rodz. + cz. Hifil imiesł. czyn. m. l.poj. abs.
·
ל֑וֹ
mu
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H349a
אֵ֣יךְ
jak
part. pyt.
H3045
יָדַ֔עְתָּ
wiesz
cz. Qal perf. 2 os. m. l.poj.
H3588a
כִּי
że
spój.
H4191
מֵ֥ת
umarł
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
H7586
שָׁא֖וּל
Saul
im. wł.
H3083
וִיהֽוֹנָתָ֥ן
i Jonatan
spój. + im. wł.
H1121a
בְּנֽוֹ
syn jego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
Zatem rzekł Dawid do młodzieńca, który mu to powiedział: Jakoż wiesz, iż umarł Saul i Jonatan, syn jego?
H559
וַיֹּ֜אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H5288
הַנַּ֣עַר
młodzieniec
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H5046
הַמַּגִּ֣יד
który opowiedział
rodz. + cz. Hifil imiesł. czyn. m. l.poj. abs.
·
ל֗וֹ
mu
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H7122
נִקְרֹ֤א
przypadkiem
cz. Nifal bezok. abs.
H7136a
נִקְרֵ֨יתִי֙
natrafiłem
cz. Nifal perf. 1 os. wsp. l.poj.
H2022
בְּהַ֣ר
na górze
przyim. + rz. m. l.poj. konstr.
H1533
הַגִּלְבֹּ֔עַ
Gilboa
rodz. + im. wł.
H2009
וְהִנֵּ֥ה
i oto
spój. + part. wsk.
H7586
שָׁא֖וּל
Saul
im. wł.
H8172
נִשְׁעָ֣ן
wsparty
cz. Nifal imiesł. czyn. m. l.poj. abs.
H5921a
עַל
na
przyim.
H2595
חֲנִית֑וֹ
włóczni jego
rz. ż. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H2009
וְהִנֵּ֥ה
i oto
spój. + part. wsk.
H7393
הָרֶ֛כֶב
rydwan
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H1167
וּבַעֲלֵ֥י
i panowie
spój. + rz. m. l.mn. konstr.
H6571b
הַפָּרָשִׁ֖ים
jeźdźcy
rodz. + rz. m. l.mn. abs.
H1692
הִדְבִּקֻֽהוּ
dopadli go
cz. Hifil perf. 3 os. wsp. l.mn. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
Odpowiedział mu młodzieniec, który mu to oznajmił: Przyszedłem z trafunku na górę Gilboe, a oto, Saul tkwiał na włóczni swojej, a wozy i jezdni doganiali go.
H6437
וַיִּ֥פֶן
i obrócił się
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H310a
אַחֲרָ֖יו
za nim
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H7200
וַיִּרְאֵ֑נִי
i zobaczył mnie
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H7121
וַיִּקְרָ֣א
i zawołał
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָ֔י
do mnie
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H559
וָאֹמַ֖ר
i rzekłem
spój. + cz. Qal wajjiqtol 1 os. wsp. l.poj.
H2005
הִנֵּֽנִי
oto ja
part. wsk. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
Tedy obejrzawszy się, obaczył mię, i zawołał na mię, i rzekłem: Owom ja.
H559
וַיֹּ֥אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
·
לִ֖י
mi
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H4310
מִי
kto
part. pyt.
H859a
אָ֑תָּה
ty
zaim. os. 2 os. m. l.poj.
H559
ויאמר
i rzekłem
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָ֔יו
do niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H6003
עֲמָלֵקִ֖י
Amalekita
rz. etn. m. l.poj. abs.
H595
אָנֹֽכִי
ja
zaim. os. 1 os. wsp. l.poj.
I rzekł mi: Coś ty zacz? A jam mu odpowiedział: Jestem Amalekita.
H559
וַיֹּ֣אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלַ֗י
do mnie
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H5975
עֲמָד
stań
cz. Qal rozk. 2 os. m. l.poj.
H4994
נָ֤א
proszę
part. zach.
H5921a
עָלַי֙
nade mną
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H4191
וּמֹ֣תְתֵ֔נִי
i uśmierć mnie
spój. + cz. Polel rozk. 2 os. m. l.poj. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H3588a
כִּ֥י
bo
spój.
H270
אֲחָזַ֖נִי
pochwycił mnie
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H7661
הַשָּׁבָ֑ץ
ból
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H3588a
כִּֽי
bo
spój.
H3605
כָל
całe
rz. m. l.poj. konstr.
H5750
ע֥וֹד
jeszcze
przysł.
H5315
נַפְשִׁ֖י
życie moje
rz. m./ż. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
·
בִּֽי
we mnie
przyim. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
I rzekł mi: Stań, proszę, nademną, a zabij mię: bo mię zdjęły ciężkości, gdyż jeszcze wszystka dusza moja we mnie jest.
H5975
וָאֶעֱמֹ֤ד
i stanąłem
spój. + cz. Qal wajjiqtol 1 os. wsp. l.poj.
H5921a
עָלָיו֙
nad nim
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H4191
וַאֲמֹ֣תְתֵ֔הוּ
i uśmierciłem go
spój. + cz. Polel wajjiqtol 1 os. wsp. l.poj. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H3588a
כִּ֣י
bo
spój.
H3045
יָדַ֔עְתִּי
wiedziałem
cz. Qal perf. 1 os. wsp. l.poj.
H3588a
כִּ֛י
że
spój.
H3808
לֹ֥א
nie
przecz.
H2421
יִֽחְיֶ֖ה
będzie żył
cz. Qal impf. 3 os. m. l.poj.
H310a
אַחֲרֵ֣י
po
przyim.
H5307
נִפְל֑וֹ
upadku jego
cz. Qal bezok. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H3947
וָאֶקַּ֞ח
i wziąłem
spój. + cz. Qal wajjiqtol 1 os. wsp. l.poj.
H5145
הַנֵּ֣זֶר
koronę
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H834a
אֲשֶׁ֣ר
która
part. wzgl.
H5921a
עַל
na
przyim.
H7218a
רֹאשׁ֗וֹ
głowie jego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H685
וְאֶצְעָדָה֙
i naramiennik
spój. + rz. ż. l.poj. abs.
H834a
אֲשֶׁ֣ר
który
part. wzgl.
H5921a
עַל
na
przyim.
H2220
זְרֹע֔וֹ
ramieniu jego
rz. m./ż. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H935
וָאֲבִיאֵ֥ם
i przyniosłem je
spój. + cz. Hifil wajjiqtol 1 os. wsp. l.poj. + przyr. zaim. 3 os. m. l.mn.
H413
אֶל
do
przyim.
H113
אֲדֹנִ֖י
pana mojego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 1 os. wsp. l.poj.
H2008
הֵֽנָּה
tutaj
przysł.
Przetoż stanąwszy nad nim, zabiłem go: bom wiedzieł, że nie będzie żyw po upadku swoim, i wziąłem koronę, która była na głowie jego, i zawieszenie, które było na ramieniu jego, a przyniosłem je tu do pana mego.
H2388
וַיַּחֲזֵ֥ק
i uchwycił
spój. + cz. Hifil wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֛ד
Dawid
im. wł.
H899b
בבגדו
szaty swoje
przyim. + rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H7167
וַיִּקְרָעֵ֑ם
i rozdarł je
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj. + przyr. zaim. 3 os. m. l.mn.
H1571
וְגַ֥ם
i także
spój. + part. potw.
H3605
כָּל
wszyscy
rz. m. l.poj. konstr.
H376
הָאֲנָשִׁ֖ים
mężowie
rodz. + rz. m. l.mn. abs.
H834a
אֲשֶׁ֥ר
którzy
part. wzgl.
H854
אִתּֽוֹ
z nim
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
Tedy Dawid pochwyciwszy szaty swoje, rozdarł je, także i wszyscy mężowie, którzy z nim byli.
H5594
וַֽיִּסְפְּדוּ֙
i zawodzili
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.mn.
H1058
וַיִּבְכּ֔וּ
i płakali
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.mn.
H6684
וַיָּצֻ֖מוּ
i pościli
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.mn.
H5704
עַד
aż do
przyim.
H6153
הָעָ֑רֶב
wieczora
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H5921a
עַל
nad
przyim.
H7586
שָׁא֞וּל
Saula
im. wł.
H5921a
וְעַל
i nad
spój. + przyim.
H3083
יְהוֹנָתָ֣ן
Jonatana
im. wł.
H1121a
בְּנ֗וֹ
syna jego
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H5921a
וְעַל
i nad
spój. + przyim.
H5971a
עַ֤ם
ludem
rz. m. l.poj. konstr.
H3068
יְהוָה֙
JHWH
im. wł.
H5921a
וְעַל
i nad
spój. + przyim.
H1004b
בֵּ֣ית
domem
rz. m. l.poj. konstr.
H3478
יִשְׂרָאֵ֔ל
Izraela
im. wł.
H3588a
כִּ֥י
bo
spój.
H5307
נָפְל֖וּ
upadli
cz. Qal perf. 3 os. wsp. l.mn.
H2719
בֶּחָֽרֶב
od miecza
przyim. + rodz. + rz. ż. l.poj. abs.
A żałując płakali, i pościli aż do wieczora dla Saula, i dla Jonatana, syna jego, i dla ludu Pańskiego, i dla domu Izraelskiego, że polegli od miecza.
H559
וַיֹּ֣אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֗ד
Dawid
im. wł.
H413
אֶל
do
przyim.
H5288
הַנַּ֨עַר֙
młodzieńca
rodz. + rz. m. l.poj. abs.
H5046
הַמַּגִּ֣יד
który opowiedział
rodz. + cz. Hifil imiesł. czyn. m. l.poj. abs.
·
ל֔וֹ
mu
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H335
אֵ֥י
skąd
part. pyt.
H2088
מִזֶּ֖ה
stąd
przyim. + zaim. wsk.
H859a
אָ֑תָּה
ty
zaim. os. 2 os. m. l.poj.
H559
וַיֹּ֕אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H1121a
בֶּן
syn
rz. m. l.poj. konstr.
H376
אִ֛ישׁ
męża
rz. m. l.poj. abs.
H1616
גֵּ֥ר
przybysza
rz. m. l.poj. abs.
H6003
עֲמָלֵקִ֖י
Amalekity
rz. etn. m. l.poj. abs.
H595
אָנֹֽכִי
ja
zaim. os. 1 os. wsp. l.poj.
I rzekł Dawid do młodzieńca, który mu to oznajmił: Skądeś ty? I odpowiedział: Jestem synem męża przychodnia Amalekity.
H559
וַיֹּ֥אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָ֖יו
do niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֑ד
Dawid
im. wł.
H349a
אֵ֚יךְ
jak
part. pyt.
H3808
לֹ֣א
nie
przecz.
H3372
יָרֵ֔אתָ
bałeś się
cz. Qal perf. 2 os. m. l.poj.
H7971
לִשְׁלֹ֨חַ֙
wyciągnąć
przyim. + cz. Qal bezok. konstr.
H3027
יָֽדְךָ֔
rękę twoją
rz. m./ż. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 2 os. m. l.poj.
H7843
לְשַׁחֵ֖ת
aby zniszczyć
przyim. + cz. Piel bezok. konstr.
H853
אֶת
-
ozn. dop.
H4899
מְשִׁ֥יחַ
pomazańca
rz. m. l.poj. konstr.
H3068
יְהוָֽה
JHWH
im. wł.
Zatem rzekł do niego Dawid: Jakożeś się nie bał ściągnąć ręki twej, abyś zabił pomazańca Pańskiego?
H7121
וַיִּקְרָ֣א
i zawołał
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H1732
דָוִ֗ד
Dawid
im. wł.
H259
לְאַחַד֙
jednego
przyim. + licz. m. l.poj. abs.
H5288
מֵֽהַנְּעָרִ֔ים
z młodzieńców
przyim. + rodz. + rz. m. l.mn. abs.
H559
וַיֹּ֖אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H5066
גַּ֣שׁ
podejdź
cz. Qal rozk. 2 os. m. l.poj.
H6293
פְּגַע
natrzyj
cz. Qal rozk. 2 os. m. l.poj.
·
בּ֑וֹ
na niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H5221
וַיַּכֵּ֖הוּ
i uderzył go
spój. + cz. Hifil wajjiqtol 3 os. m. l.poj. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H4191
וַיָּמֹֽת
i umarł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
Zawołał tedy Dawid jednego z sług, i rzekł: Przystąp, a zabij go, a on go uderzył, że umarł.
H559
וַיֹּ֤אמֶר
i rzekł
spój. + cz. Qal wajjiqtol 3 os. m. l.poj.
H413
אֵלָיו֙
do niego
przyim. + przyr. zaim. 3 os. m. l.poj.
H1732
דָּוִ֔ד
Dawid
im. wł.
H1818
דמיך
krew twoja
rz. m. l.mn. konstr. + przyr. zaim. 2 os. m. l.poj.
H5921a
עַל
na
przyim.
H7218a
רֹאשֶׁ֑ךָ
głowę twoją
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 2 os. m. l.poj.
H3588a
כִּ֣י
bo
spój.
H6310
פִ֗יךָ
usta twoje
rz. m. l.poj. konstr. + przyr. zaim. 2 os. m. l.poj.
H6030b
עָנָ֤ה
odpowiedziały
cz. Qal perf. 3 os. m. l.poj.
·
בְךָ֙
przeciw tobie
przyim. + przyr. zaim. 2 os. m. l.poj.
H559
לֵאמֹ֔ר
mówiąc
przyim. + cz. Qal bezok. konstr.
H595
אָנֹכִ֥י
ja
zaim. os. 1 os. wsp. l.poj.
H4191
מֹתַ֖תִּי
uśmierciłem
cz. Polel perf. 1 os. wsp. l.poj.
H853
אֶת
-
ozn. dop.
H4899
מְשִׁ֥יחַ
pomazańca
rz. m. l.poj. konstr.
H3068
יְהוָֽה
JHWH
im. wł.
I rzekł do niego Dawid: Krew twoja na głowę tweję: bo usta twoje świadczyły przeciw tobie, mówiąc: Jam zabił pomazańca Pańskiego.
Polskie glosy to przekład roboczy Scriptury (model deepseek-v4.1-flash): odpowiednik słowa w tym wersecie, w formie wynikającej z kontekstu; szare — odpowiednik słownikowy (słowo jeszcze bez glosy kontekstowej). Numery Stronga i hasła: STEPBible (Tyndale House, CC BY 4.0). Kliknięcie słowa otwiera hasło słownika.
Teksty: WLC — Westminster Leningrad Codex — domena publiczna; lematy i morfologia: Open Scriptures Hebrew Bible (CC BY 4.0) · BG1632 — Biblia Gdańska (1632) — domena publiczna; plik cyfrowy: bible-api-io (MIT-0)